Czy jesteś w rankingu?

Forbes opublikował swój coroczny ranking najbogatszych Polaków. Podobnie co roku czynią Wprost i Sukces. Rzeczpospolita publikuje zaś ranking firm, w których łatwo odnaleźć przedsiębiorców rodzinnych. Co z tego wynika dla rodzin przedsiębiorców? Po pierwsze zmiana na pierwszym miejscu zaszła w wyniku sukcesji po Janie Kulczyku. Pokazuje to dobitnie, że nikt i żadna fortuna nie oprze się nieubłaganemu działaniu czasu i niespodziankom losu. Warto wyciągnąć z tego naukę dla własnej rodziny i firmy


... więcej

Planowanie spadkowe to nie planowanie sukcesji

Niestety, nadal pokutuje podejście, że dla dobrej sukcesji wystarczy planowanie spadkowe. Czy wynika to z braku wiedzy, czy z obawy przed zmierzeniem się z trudnym tematem? Pewnie obie przyczyny są na rzeczy. W każdym razie dla kontynuacji rodzinnego biznesu kluczowe jest dobre rozumienie różnicy między planowaniem spadkowym a sukcesyjnym.

... więcej

Trudne rozmowy z dziećmi. Kiedyś seks, dziś pieniądze.

Kiedyś rodzice odsuwali od siebie i w czasie rozmowy z dziećmi o seksie. Jako krępujące, wstydliwe i niestosowne. Obecnie media „ułatwiają” pozornie sprawę w tym zakresie, bo docierają ze swoim przekazem do dzieci wcześniej nim się spostrzeżemy. Rozmowy o pszczółkach i kwiatkach trącą myszką. Za to dziś trudniejsze są rozmowy z dziećmi o pieniądzach. To jest w naszych rozmowach największe tabu. Skąd się biorą w naszej rodzinie, i na co naprawdę możemy je przeznaczyć?

... więcej

Prezydent Komorowski i biznes rodzinny

Tegoroczny Dzień Niepodległości to nie tylko zadyma, która przeszła okolicami mojego biura, ale wydaje się, że także jaskółka większego zrozumienia znaczenia środowiska firm rodzinnych. Myślę o ostatnich zdaniach Pana Prezydenta w programie Tomasz Lis na żywo oraz odznaczeniach dla Prezesa stowarzyszenia Inicjatywa Firm Rodzinnych Andrzeja J. Bliklego i Prezydent Lewiatana Henryki Bochniarz. 


... więcej

Koniec dziedziczenia? (część 2)

Warto śledzić światowe trendy. Warto zadawać sobie pytania i warto szukać swoich odpowiedzi. Nie warto jednak małpować. Sytuacja polskich firm rodzinnych jest inna niż opisywana przez Thomasa Piketty. Badania przeprowadzone przez niego odnoszą się do rozwiniętych gospodarek rynkowych, które choć również były dotknięte przez wojny (np. niemiecka), to nigdy nie były tak zdewastowane jak polska. Tamtejsze rodziny przedsiębiorców nie były mordowane i wywłaszczane przez totalitaryzm. Pozwoliło to im na nieskrępowaną akumulację kapitału przez pokolenia i dziesięciolecia. 

... więcej

Koniec dziedziczenia? (część 1)

Główny ekonomista i wiceprezes Banku Światowego, Kaushik Basu w rozmowie z red. Jackiem Żakowskim uważa, że obecnie największym problemem światowej ekonomii nie jest wzrost gospodarki,  ale jak niwelować nierówności. Niektórzy wyciągają z tej tezy daleko idące wnioski. Ich konsekwentne zastosowanie zlikwiduje jednak firmy rodzinne. A Polskę może wpędzić w ruinę.

... więcej

Co jest rzeczywistym bogactwem rodziny?

Denerwuje mnie, że często dyskusja o sukcesji sprowadzana jest do spraw majątkowych. Utożsamia się je z bogactwem. Czy zapewnienie przekazania majątku faktycznie tworzy trwałe i realne bogactwo rodziny, które pozwoli jej realizować swoje marzenia przez pokolenia? Uważam, że sam majątek, który nie jest powiązany ze wspólnymi celami rodziny prędzej doprowadzi do jej dezintegracji niż pomoże w prowadzeniu biznesu przez młodsze pokolenie. Prawdziwe bogactwo to gromadzenie, ochrona i wykorzystywanie majątku jako instrumentu do osiągania pełnego bogactwa rodziny, które w rzeczywistości wykracza poza sprawy majątkowe.

... więcej

Unikać spadku

W powieściach dla pensjonarek nieoczekiwany spadek zwykle pozytywnie odmienia życie bohaterów. Dla biznesów rodzinnych spadkobranie to często rezultat jednych kłopotów i początek następnych. Sam fakt, że sukcesja odbywa się drogą spadku oznacza, że nie było warunków do planowego procesu przekazania pałeczki następnemu pokoleniu. 

... więcej

Majątek, rodzina i sprawiedliwość

Choć się z tym nie zgadzam, to sukcesję często  postrzega się jako przede wszystkim problem podziału majątku. Pod względem prawnym reguły są znane – technikę i instrumenty do realizacji woli Seniorów dopasują prawnicy. Jednak wola dotychczasowych właścicieli majątku powinna brać pod uwagę aspiracje sukcesorów oraz ich poczucie sprawiedliwości. Na ten wątek sukcesji biznesowej zwrócił moją uwagę (chyba wbrew intencji reżysera) nagrodzony w 2011 w Cannes film Andrieja Zwiagincewa pod tytułem Elena .

... więcej

Nowy problem – bogactwo

Podczas Wieczoru Nagrody Teofrasta miałem przyjemność porozmawiać z czołówką polskich psychologów – zarówno naukowców jak i praktyków. Coctailowy small-talk przerodził się w całkiem poważną dyskusję na temat niektórych psychologicznych aspektów sukcesji. Jednym z głównych problemów jest radzenie sobie z dziedzictwem i bogactwem. Jak na relacje w rodzinie biznesowej wpływa fakt dziedziczenia bogactwa?... więcej